دانلود مقاله رایگان

پایان نامه ارشد رشته زبان و ادبیات فارسی گرایش ادبیات مقاومت: بررسی و تحلیل شعر اعتراض در دهه10_ 40 با تکیه بر سروده های 20 شاعر

پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته زبان و ادبیات فارسی

دانشگاه اصفهان

    دانشکده ادبیات و علوم انسانی

گروه زبان و ادبیات فارسی

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را در شماره بندی انتهای صفحه بخوانید              

 

پایان نامه کارشناسی ارشد رشته زبان و ادبیات فارسی گرایش ادبیات مقاومت

 

مطالعه و تحلیل شعر اعتراض در دهه10_ 40 با تکیه بر سروده های 20 شاعر

 

استاد راهنما :

دکتر تقی اجیه

 

استاد مشاور :

دکتر زهره نجفی

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده درج نمی گردد

تکه هایی از متن به عنوان نمونه :

چکیده

با مطالعه گنجینه هزار ساله شعر و ادب فارسی به روشنی در خواهیم پیدا نمود که شاعر یا نویسنده متاثر از اوضاع فردی و اجتماعی خویش به یکی از انواع ادبی ضمن اظهار ارزش های اخلاقی و اجتماعی ، در حقیقت نوعی آرمان خواهی را به خواننده القاء می کند ؛ به عنوان مثال جامعه مطلوبی  که سعدی در بوستان به تصویر
می کشد ، چیزی غیر از روحیه پاک انسانی نیست و شکل گیری چنین جامعه­ی مطلوبی مستلزم مبارزه با ظلم و بی عدالتی ها ومردی ونامردمی هاست به همین دلیل در تاریخ ادبیات فارسی ، شاعرانی به عنوان « شاعران اعتراض » با رویهً «اعتراضی» برخاسته اند :زیرا  ناصر خسرو ، سنایی و … در دوره معاصر نیز بسیاری همچون متقدمان رسالت شاعری خود را در گرو بازگفتن معضلات اجتماعی و جریان های سیاسی مربوط به عصر خود قرار داده اند و اهداف مقدسی همچون آزادی خواهی، مبارزه با ظلم و تبعیض ، میهن پرستی و … را به رشته نظم کشیده اند ، با این همه کوشش درخور توجهی در جهت معرفی همه جانبه اشعار اعتراضی علی­رغم وسعتی که دارند صورت نگرفته می باشد،مطالعه اشعار اعتراضی در سالهای سلطنت پهلوی اول ودوم در آن شرایط انگیزهً لازم جهت انجام این پژوهش می باشد هرچند حاصل این پژوهش در دسترس بودن منبعی در خصوص این اشعار باشد.روش پژوهش در این پژوهش اسنادی و کتابخانه ای و به صورت فیش برداری می باشد.

واژگان کلیدی: آرمان خواهی، اعتراض،اشعار اعتراضی، دوره پهلوی

 

فهرست مطالب

عنوان                                                                                                                                    صفحه

مقدمه………………………………………………………………………………………………………….. ت

فصل اول:  کليات شعر اعتراض

1-1- عناصر تشکيل دهنده يک اثر هنري…………………………………………………………………… 1

1-2-اعتراض در لغت……………………………………………………………………………………………

1-3-ادب اعتراض چيست…………………………………………………………………………………….. 2

1-4- روح انتقادی مدرنیته………………………………………………………………………………………………………………… 3

1-5- مولفه ها و مبانی اندیشگی ادب اعتراض………………………………………………………………………………………

1-6- عوامل پيدايش و ظهور شعر اعتراض…………………………………………………………………… 3

1-7- قالب هاي شعر اعتراض………………………………………………………………………………… 4

1-8- سيري اجمالي بر شعر اعتراض از آغاز در ادبيات فارسي……………………………………………… 5

1-9- شعر اعتراض در دوره معاصر…………………………………………………………………………… 15

 

فصل دوم: شعر اعتراض در دوره سلطنت رضاخان (سکوت ادبي(

2-1- چگونگي به سلطنت رسيدن رضاخان و اوضاع سياسي، اجتماعي اين دوره………………………… 17

2-2- نماي کلي اشعار دوره قبل از سلطنت رضاخان………………………………………………………. 18

2-2-1- از کودتاي 1299 ش تا آبان ماه 1304……………………………………………………………. 18

2-2-2- قرارداد 1919م:……………………………………………………………………………………… 18

2-2-3- کودتاي سوم اسفند…………………………………………………………………………………. 20

2-2-4- ادبيات کارگري……………………………………………………………………………………… 22

2-2-5- مخالفت با کابينه رضاخان………………………………………………………………………….. 24

2-3- اوضاع اجتماعي………………………………………………………………………………………… 33

2-4- دوران سلطنت رضاشاه…………………………………………………………………………………. 36

2-4-1 دورنماي کلي اشعار دوره سلطنت رضا شاه…………………………………………………………. 40

2-4-2-جنبه اجتماعي شعر اعتراض در دوره سلطنت رضا شاه……………………………………………. 57

 

عنوان                                                                                                                                    صفحه

فصل سوم: دوره اول سلطنت محمدرضا پهلوي

3-1- اوضاع سياسي، تاريخي دوره اول حکومت محمدرضا پهلوي…………………………………………. 65

3-2-نماي کلي شعر در دوره  اول حکومت محمدرضا پهلوي………………………………………………. 67

3-3- شعر اعتراض اجتماعي در دوره اول حکومت محمدرضا پهلوي………………………………………. 69

3-4-سروده هاي سياسي و تأثير افکار سوسياليستي در شعر دوره اول حکومت محمدرضا پهلوي………. 73

 

فصل چهارم: دوره دوم سلطنت محمدرضا پهلوي

4-1-اوضاع سياسي، تاريخي، از مرداد 32 تا خرداد 42…………………………………………………….. 90

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید                     

4-2-نماي کلي شعر در اين دوره……………………………………………………………………………. 91

4-3-کودتا و انعکاس نتايج سياسي و اجتماعي آن در شعر اين دوره……………………………………… 93

نتيجه گيري………………………………………………………………………………………………….. 114

منابع و مأخذ…………………………………………………………………………………………………. 116

 

مقدمه

اصولا” پایه و اساس تمدن هر جامعه ای فرهنگ و ادب آن جامعه می باشد و تمام مسائل جامعه اعم از سیاسی ، اجتماعی ، تاریخی و … تحت تاثیر آن قرار می گیرد .در این جوامع انسانی همیشه حوادث و مسائلی رخ می نماید که با خشم و اعتراض توده های مختلف مردم مواجه می گردد ، این اعتراضات در پاره ای از موارد جنبه عمومی دارند و تمام یا اکثر جامعه در آن سهیم هستند اما زمانی هم پیش می آید که عموم مردم چندان واکنشی در قبال مسائل روز و جامعه ندارند و این بار سنگین تنها بر دوش گروهی از مردم تیزبین جامعه می افتد ، اینان همواره کوشش می کنند تا مردمی را که با روز مرگی خود سازگار شده اند از خواب خوش خیالی بیدار کنند و عمق فاجعه را به آنان هشدار دهند .

شاعران و نویسندگان به واسطه ذوق خدادادی و احساس قوی ودرک بالاتر نسبت به سایر اقشار جامعه ، به مثابه طبیبی، با تشخیص معضلات و عیوب اجتماع خود ، آن ها را اظهار می کنند و دیگران خصوصاتصمیم گیرندگان ، را آگاه می کنند و تا حد امکان ، خود راه چاره ای نیز برای آن معضلات می جویند و همه این ها را در قالب اثری هنری عرضه می کنند که تاثیر آن بسیار بیشتر از اظهار عادی مسئله می باشد ، به نظر می آید که توانایی هنرهای مختلف در به انجام رساندن این رسالت انسانی و اجتماعی به یک اندازه نیست و هنرهایی موفق ترند که به ساحت اندیشه نزدیک تر و در عین حال ، برای مخاطب خود ملموس تر باشند ، در این بین شعر یکی از قالب های خوب هنری می باشد که با به کارگیری زبان در قالبی آهنگین و موزن ، راه نفوذ خود را تا عمق جان شنونده خود در زمان ها و مکان های مختلف باز می کند و رسالت خود را به انجام می رساند .

عدالت خواهی ، آرمان گرایی و ظلم و فساد ستیزی از مضامینی می باشد که خصوصا در شعر معاصر فارسی ، از زمان مشروطه ، حضوری پر رنگ دارد و شعرا نیز همراه سایر اقشار جامعه و حتی مقدم بر آن ها ، با تیغ زبان به جنگ ظالمان و استبداد گران و فاسدان رفته اند و به ستیز و مقاومت در برابر ناراستی های عقیدتی و فساد در جامعه روزگار خود پرداخته اند از آن جا که ادبیات و به خصوص شعر وسیله و ابزاری بوده می باشد برای اظهار احساسات ، افکار و ایده های مردم به خصوص روشنفکران ، همواره یکی از جنبه های آن به جهت گیری و اظهار اندیشه های مخالف اختصاص یافته می باشد به گونه ای که امروزه این جهت گیری های اعتراضی به یکی از شاخصه های مهم و عمدهً ادبیات تبدیل شده می باشد و عناوین نسبتا تازه ای را وارد عرصه ادبیات نموده می باشد ، عناوینی همانند « ادب مقاومت » ، « ادب اعتراض » و « شعر اعتراض » .

تا قبل از انقلاب مشروطیت اشعار اعتراضی شکل و ظاهر دیگری داشت اما با انقلاب مشروطیت هم سو با سایر تغییرات شکل و محتوا اشعار اعتراضی نیز دگرگون گردید ، ادبیاتی که تا پیش از تکاپوهای مشروطه خواهی ، کمتر و یا در پاره ای از بخش ها ، هیچ رویکردی به زندگی اجتماعی نداشت و بیشتر در بند به کارگیری مضامینی بود که چندان پیوندی با زندگی مردم به رفتار سیاسی و اجتماعی آنان نداشت ، پس از آن پا به کوچه و بازار گذاشت و آینه ای گردید برای نمایاندن زندگی جامعه ی ایرانی آن وقت .

در دوره ای که بحث در مورد آن انجام می شود حوادث و مسائل زیادی رخ داد که در شعر معاصر انعکاس وسیعی یافته می باشد و همین مسئله موجب شده می باشد تا ارتباط تنگاتنگی بین شعر و جامعه ایجاد گردد . در این رساله هدف این نیست تا تمامی این رویدادها و حوادث و انعکاس آن ها در ادبیات و شعر معاصر مورد مطالعه قرار گیرد اما همان گونه که از عنوان رساله برمی آید هدف این نوشتار مطالعه و تحلیل شعر اعتراض در دهه های 10 الی 40 می باشد . هر چند که این موضوع هم مفهومی بسیار گسترده و وسیع را در بر می گیرد اما کوشش می گردد با تعریف نسبتا” جامعی از شعر اعتراض ، حوزه معنایی آن به گونه تقریبی مشخص گردد ( به این دلیل تقریبی زیرا در ادبیات و به خصوص شعر ، مرزبندی دقیقی از لحاظ معنایی صورت نگرفته می باشد و این امر تقریبا” غیرممکن می باشد ، زیرا یک سروده ممکن می باشد هم دارای مفهومی اخلاقی باشد و هم یک معنای اعتراضی از آن استنباط گردد ، در عین حال این موضوع به برداشت های متفاوتی که از سوی مخاطبان از یک سروده انجام می پذیرد بستگی دارد و بایستی به آن توجه داشت ) .

در این رساله آغاز تعریف مقوله اعتراض و شعر اعتراض و عوامل به وجود آورنده آن و  ذکر پیشینه ادب اعتراض در شعر شاعران کلاسیک و سرچشمه و مضمون و محتوای اشعار آن دوره و نمونه هایی نیز از اشعار اعتراضی شاعران آن عصر درفصلی ذکر می گردد ، پس از آن به تحلیل شعر اعتراض در دوره پهلوی اول و دوم  پرداخته می گردد، برای این مقصود این دوره تاریخی را به 3 فصل تقسیم کرده و مبنای این تقسیم بندی را براساس حوادث مهم تاریخی قرار داده ایم که در تاریخ معاصر ، تقریبا همه آن را پذیرفته اند .

دوره اول : سال های حکومت رضاخان از 1304 تا 1320 را شامل می گردد و دوره ای را در بر می گیرد که با نام « سکوت ادبی » شناخته شده می باشد .

دوره دوم : از سال 1320 تا 1332 که دورهً تسلط اندیشه های بیگانه بر شعر می باشد .

دوره سوم : از سال 1332 تا سال های پایانی حکومت محمدرضا پهلوی را در بر می گیرد ، دوره ای که با نام « دورهً شکست » معروف می باشد .

در ارتباط با فصل ها و محتوای آن ها بایستی اذعان نمود که می توان سرفصل های دیگری نیز داشت با محتوای دیگر اما با در نظر داشتن این که خواننده بایستی یک ذهنیتی نسبت به موضوع اصلی داشته باشد مجبور به ذکر و اظهار بعضی از مطالب شده ایم.

 

***ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل و با فرمت ورد موجود می باشد***

متن کامل را می توانید دانلود نمائید

زیرا فقط تکه هایی از متن پایان نامه در این صفحه درج شده (به گونه نمونه)

اما در فایل دانلودی متن کامل پایان نامه

 با فرمت ورد word که قابل ویرایش و کپی کردن می باشند

موجود می باشد

تعداد صفحه : 133

قیمت : چهارده هزار و هفتصد تومان

 

Comments are closed.